Yıl:2022   Cilt: 9   Sayı: 23   Alan: Edebiyat / Literature

  1. Anasayfa
  2. Makale Listesi
  3. ID: 482

Büşra KARASU

BEŞİKTAŞLI YAHYA EFENDİ ADINA KAYITLI MANZUM BİR NASİHATNAME, ss. 1-18

Arapça nush kelimesinden türemiş olan nasihat, bir kişiye iyiliği için doğru yolu göstermek anlamına gelmektedir. Nasihatname ise toplumun tamamına yahut belli bir zümreye öğüt vermek maksadıyla yazılan eserlerdir. İslami Türk edebiyatında nasihatname yazma geleneği yüzyıllar boyunca devam ettirilmiş, nasihatname türünden eserler her kesim şair tarafından kaleme alınmıştır. Fakat bunlar arasında mutasavvıf şairler ayrı bir yerde durmaktadır. Şiirlerini dinî-tasavvufi unsurlarla süsleyen bu isimler hitap ettikleri kesimlere bu doğrultuda nasihatnameler yazmışlardır. Bir mecmuada kendisinin adına kayıtlı nasihatname bulunan Beşiktaşlı Yahya Efendi de muhtemelen bu isimlerden biridir. Mevcut basılı Dîvân’ında bahsi geçen bu nasihatnamesi yer almayan Yahya Efendi’nin bilinen tek eseri, İstanbul Millet Kütüphanesi’nde 06 Mil Yz. FB.210 numarada kayıtlı bulunan ve içerisinde çeşitli türden şiirler yer alan Dîvân’ıdır. Şairin ayrıca mecmualarda da şiirleri bulunmaktadır. Ankara Millî Kütüphane Adnan Ötüken İl Halk Kütüphanesi Koleksiyonu 06 Hk 34’te kayıtlı Mecmua-i Resail’de yer alan nasihatname türünden 46 beyitlik şiir de bunlar arasındadır. Çalışmamızın konusunu Beşiktaşlı Yahya Efendi’nin basılı Dîvân’ında yer almayıp mecmuada kendisi adına kayıtlı bulunan bu şiir oluşturmaktadır. Makalede öncelikle şiirin yer aldığı mecmuanın ve nasihatnamenin özelliklerinden bahsedilecek, ardından nasihatnamede yer alan sosyal hayata dair gelenek, inanış ve davranışlar ile dinî-ahlaki nasihatler üzerinde durulacaktır. Son olarak da şiirin çeviri yazılı metni sunulacaktır.

Anahtar Kelimeler: Nasihat, nasihatname, inanç, davranış, gelenek, mecmua, tekke edebiyatı

http://dx.doi.org/10.17822/omad.2022.202


A Registered Nasihatname on Behalf of Yahya Efendi From Besiktas, pp. 1-18

Advice, which derives from the Arabic word nush, means to show a person the right way for his good. Nasihatname, on the other hand, are works written with the aim of giving advice to the whole society or a certain group. The tradition of writing advice-book in Islamic Turkish literature has been continued for centuries, and works of advice type have been written by poets from all walks of life. But among them, the sufi poets stand in a different place. These names, who adorned their poems with religious-mystical elements, wrote advice-book to the segments they addressed in this direction. Yahya Efendi from Besiktas, who has an advice-book registered in his name in a magazine, is probably one of these names. The only known work of Yahya Efendi, whose advice-book is not included in his current printed Divan, is his Dîvân, which is registered at 06 Mil Yz. FB.210 and contains various kinds of poems. The poet also has poems in magazines. 46 couplet poems of the advice-book type which is registered in Ankara National Library Adnan Ötüken Provincial Public Library Collection 06 Hk 34 is among these. The subject of our study is this poem, which is not included in the printed Divan of Besiktaslı Yahya Efendi, but is registered in his name in the magazine. In the article, first of all, the characteristics of the magazine and the advice-book in which the poem is included will be mentioned, then the traditions, beliefs and behaviours related to social life and religious-moral advices in the advice-book will be discussed. Finally, the translated text of the poem will be presented.

Keywords: Advice, nasihatname, belief, behaviour, tradition, magazine, tekke literature

http://dx.doi.org/10.17822/omad.2022.202


161